Wat kan Sport Vlaanderen voor jou betekenen?
Cruciale rol in het vergunningsproces
Sport Vlaanderen adviseert initiatiefnemers ook over ruimtelijke ordening, milieuwetgeving en vergunningstrajecten. Hun cel Omgeving helpt bij het zoeken naar geschikte locaties, het inschatten van MER-verplichtingen en het omgaan met procedures. “We ijveren voor meer flexibiliteit in ruimtelijke bestemmingen, zodat sportinfrastructuur ook op bv. industrieterreinen of in havengebieden mogelijk wordt. Zo kunnen motorcrossterreinen aangelegd worden op braakliggende terreinen in havenzones, waar geluidsoverlast minder problematisch is. Tevens ondersteunen we bij het verlengen van vergunningen en het omgaan met archeologische en ecologische vereisten. Hiervoor werken we samen met het Departement Omgeving en andere instanties”, stipt Philippe Paquay aan.
Sport Vlaanderen werkt vraaggestuurd en begeleidend, maar blijft een decision maker. Het geeft subsidies, verzamelt en verspreidt kennis en data en kan lokale besturen ontzorgen bij kwalitatieve groepsaankopen en energieaudits. Zijn afdeling Sportinfrastructuur beschikt over een multidisciplinair team met expertise in bouwtechniek, exploitatie, duurzaamheid, energie-optimalisatie, ruimtelijke ordening, regelgeving, vergunningen, subsidiemogelijkheden, PPS, …. Het informeert over bestekken, normen, innovatieve technieken en exploitatiemodellen. Het biedt tevens tools aan zoals het ontwerpinstrument voor toegankelijke sportinfrastructuur, organiseert samen met zijn partners webinars en infomomenten, verspreidt kennis via factsheets en workshops en deelt goede praktijken. Sport Vlaanderen biedt geen één-op-één-begeleiding, maar vormt een aanspreekpunt dat meezoekt naar kwaliteitsvolle oplossingen. Het werkt samen met universiteiten en onderzoeksinstellingen aan beleidsrelevant onderzoek. Bij raakvlakken met andere sectoren verdedigt het de belangen van de sport in beleidsdomeinoverschrijdend overleg en het injecteert expertise in stuur- en werkgroepen.
Zijn ruime sportinfrastructuurdatabank Spakki inventariseert 30.000 sportinfrastructuren over heel Vlaanderen. Ze houdt niet alleen de locatie en de soort infrastructuur bij, maar ook sportspecifieke aspecten. Deze databank, die de jongste jaren volledig werd gemoderniseerd, is niet alleen een beleidsinstrument voor Sport Vlaanderen; het wil deze informatie ook beschikbaar maken voor de sector en zijn beleidsmakers.
Onze rol is breed en diepgaand. Zo bieden we op onze website nuttige informatie voor alle 285 Vlaamse gemeenten over o.m. de beweerde kankerverwekkendheid van rubberkorrels op kunstgrasvelden. We hebben daarover ook factsheets en geven infosessies. Tijden
Duurzaamheid en circulair bouwen
Sport Vlaanderen speelt ook in op trends en innovaties, zoals de evolutie naar energie- en kostenefficiënte en multifunctionele gebouwen en naar automatisatie. Het stimuleert energie- en waterbesparing via subsidies en advies en moedigt hernieuwbare energiebronnen als warmtepompen en geothermie aan. Circulair bouwen is nog uitdagend in sportinfrastructuur, maar Sport Vlaanderen promoot hout- en staalbouw en inspireert met buitenlandse voorbeelden zoals circulaire sportcomplexen in Scandinavië. Via de ‘Green Deal Sportdomeinen’ zet het in op ecologische sportterreinen, biodiversiteit en duurzaam bodem- en waterbeheer. Volgend op deze Green Deal werd een groepsaankoop in de markt gezet waar afnemers een ‘Groen-Blauw-Bruin scan’ kunnen laten uitvoeren op hun domein. Sport Vlaanderen werkt ook samen met milieu-experts, architecten en lokale besturen om sportinfrastructuur te integreren in een klimaatbestendige omgeving.
De digitalisering is in opmars via BIM, smart monitoring, onbemande sporthallen en predictief onderhoud. Daarnaast stijgt de aandacht voor inclusie, beleving en maatschappelijke meerwaarde. PPS is een belangrijk instrument om sportinfrastructuur te realiseren die anders financieel moeilijk haalbaar zou zijn: het laat toe om de kosten te spreiden, de exploitatie te professionaliseren en commerciële functies zoals fitness, wellness en horeca te integreren. Sport Vlaanderen deelt kennis via praktijkvoorbeelden, modelcontracten en workshops en realiseert in Hofstade een olympisch zwembad en een golfsurfbad via PPS.
Vlaanderen heeft met ongeveer 9.000 km aan routes het dichtste mountainbikenetwerk van Europa.
Het speelt ook in op de trend naar urban sports in de openbare ruimte (skateboarden, freerunning, calisthenics, 3x3 basketbal, streetdance, 100% natuurlopen, …) met hun vrij karakter, klemtoon op zelfexpressie en creatieve benutting van de omgeving. Investeringen in kleinschalige, laagdrempelige faciliteiten (looproutes, skateparken, outdoor fitness, …) mikken op deze ongebonden sporters, waarbij een QR-code hen toelaat om de spelregels te ontdekken en sportmateriaal te ontlenen. Vlaanderen heeft met 9.000 km routes zelfs het dichtste mountainbikenetwerk van Europa.
Sport Vlaanderen zet dus in op georganiseerd sporten in functionele hallen én op ongebonden sporten wanneer je zelf wil; het wil immers net als de minister dat de openbare ruimte sportminded is, hoewel hierop al veel beslag gelegd wordt. In het oude zwembad van Hofstade bouwde het een olympische skatehal en het legt i.s.m. De Vlaamse Waterweg pontons op de Demer en de Dijle, zodat peddelaars makkelijker kunnen in- en uitstappen. Het bevordert ook openwaterzwemmen op bepaalde plekken en tijdstippen; in Hofstade investeerde het 2 miljoen euro in tien banen van 100 m. Lokale besturen zijn geïnteresseerd in veilige locaties voor openwaterzwemmen; Sport Vlaanderen wil dan ook dat samen met het Departement Zorg goed wordt nagedacht over de locatie, de diepte, de waterkwaliteit, blauwalg, de inrichting van een bewaakte of onbewaakte zone en het gevaar voor koudeshock. Er is een open oproep gelanceerd en er zijn al pop-ups en permanente locaties zoals het Keerdok in Mechelen en het Bonapartedok in Antwerpen. Om nieuwe initiatiefnemers te helpen voorziet het Netwerk Lokaal Sportbeleid, de VVSG voor de sportdiensten, een leidraad ‘Openwaterzwemmen’ waarin o.a. richtlijnen voor de opmaak van een risicoanalyse staan.
Toegankelijkheid is voor ons een basisvoorwaarde in elk infrastructuurproject.
Brasschaat behaalde het eerste A++-label voor toegankelijke sportinfrastructuur. (foto Sport Vlaanderen
De Sportinnovatiecampus op het Sport Vlaanderen-domein in Brugge biedt een inspirerende omgeving voor innovatie in sport en beweging. Deze samenwerking tussen Howest en Sport Vlaanderen test nieuwe sportconcepten uit en deelt die kennis met de sector. Sport Vlaanderen hoopt dit centrum uit te bouwen tot een ‘Sports Silicon Valley’. Om de twee jaar organiseert het tevens een Sportinnovatiecongres, in 2025 op 1 december in Antwerpen, waar ook steeds sportinfrastructuur aan bod komt en het plant met zijn partners workshops over innovatie in sportinfrastructuur.
Toegankelijkheid voor alle sporters
Samen met Inter vzw, het Vlaamse expertisecentrum voor integrale toegankelijkheid, ontwikkelde Sport Vlaanderen in 2022 het label ‘Toegankelijke Sportinfrastructuur’. Het onderscheidt drie niveaus: A+ staat voor goed toegankelijke sportinfrastructuur, A++ voor uitstekende toegankelijkheid en A++zorg voor uitstekend toegankelijke sportinfrastructuur met de focus op zorg. Om dit label te behalen moeten de genomen maatregelen verder gaan dan de Vlaamse stedenbouwkundige verordening voor toegankelijkheid. De eerste twee labels zijn intussen uitgereikt – het eerste aan het eigen sportcentrum in Brasschaat - en verschillende lokale besturen zijn in een labeltraject met Inter gestapt. Met deze partner werkte Sport Vlaanderen een (bijna plug-and-play) ontwerpinstrument uit dat architecten en bouwheren inspireert om infrastructuur toegankelijk te maken voor personen met een beperking. Dit instrument bepaalt o.a. de hoogte en het uitzicht van toiletten en kleedkamers zonder dat dit bij nieuwbouw méér hoeft te kosten. Sport Vlaanderen ondersteunt tevens inclusieve projecten zoals het rolstoeltoegankelijke en prikkelarme Multimovepad in Essen en stimuleert G-sport.
Toegankelijkheid is eveneens in het subsidiebeleid ingebouwd. In het recente decreet voor ondersteuning van nieuwe publieke zwembaden wordt minstens het A+-label opgelegd. In het decreet bovenlokale sportinfrastructuur wordt de mate van toegankelijkheid kwalitatief doorgelicht. Toegankelijkheid is niet enkel een technische vereiste, maar moet integraal deel uitmaken van het ontwerp- en exploitatieproces. Sport Vlaanderen wil het ‘ontwerpen voor iedereen-principe’ als automatisme zien en reikt hiervoor de tools aan.
- 25/11/2025 - 11:15 Meubilair
25/11/2025 - 11:15Didakta: Innovatieve krak in kantoorinrichting